โจทก์ฟ้องว่า ที่พิพาทเป็นของโจทก์แต่ในโฉนดมีชื่อนายวิเชียร ซึ่งเป็นตัวแทนโจทก์ตามคำพิพากษาฎีกาที่ 1757-1758/2506 ขณะคดี อยู่ระหว่างอุทธรณ์นายวิเชียรจะขายที่ดินโจทก์ได้แจ้งให้พนักงานที่ดินทราบและจำเลยได้ทราบข้อความดังกล่าวแล้วดังบันทึกของนางฉอ้อนผู้แทนจำเลย จำเลยได้รับจำนองที่ดินดังกล่าวจากนายวิเชียรจึงเป็นการไม่สุจริต ขอให้เพิกถอนการจำนอง

จำเลยให้การว่า ได้มอบอำนาจให้นางฉอ้อนไปรับจำนองที่ดินไม่ได้มอบให้ไปบันทึกถ้อยคำดังเอกสารท้ายฟ้อง จำเลยรับจำนองโดยสุจริต

คู่ความแถลงรับกันว่าที่พิพาทเป็นของโจทก์ เมื่อทำสัญญาจำนองนั้น จำเลยไม่ทราบว่าเป็นของโจทก์ และไม่ทราบว่าโจทก์กับนายวิเชียรพิพาทกันเกี่ยวกับที่พิพาท แต่นางฉอ้อนตัวแทนจำเลยได้ทราบแล้ว คู่ความขอให้ศาลพิพากษาไปตามที่แถลงนี้

ศาลชั้นต้นเห็นว่า การที่นางฉอ้อนรับทราบและทำบันทึกนั้นเป็นการกระทำนอกขอบอำนาจ ไม่ผูกพันตัวการ จำเลยรับจำนองไว้โดยสุจริต พิพากษายกฟ้อง

โจทก์อุทธรณ์

ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้เพิกถอนการจำนองรายนี้

จำเลยฎีกา

ศาลฎีกาเห็นว่า นางฉอ้อนผู้ได้รับมอบอำนาจให้เป็นผู้รับจำนองแทนจำเลยย่อมมีอำนาจทำการใด ๆ ได้ในสิ่งจำเป็นเพื่อให้การรับจำนองได้ลุล่วงไปข้อความใด ๆ ที่ตัวแทนได้รับทราบเนื่องในการกระทำการในขอบอำนาจและข้อความนั้นเกี่ยวกับกิจการที่ได้รับมอบหมายก็ต้องถือว่าตัวการได้รับทราบด้วย กรณีนี้เจ้าพนักงานที่ดินแจ้งให้นางฉอ้อนทราบว่าที่ดินอยู่ในระหว่างเป็นความกันอยู่ จึงเป็นเรื่องที่นางฉอ้อนจะพิจารณาว่าควรรับจำนองหรือไม่เมื่อนางฉอ้อนยอมรับจำนอง ผลก็เท่ากับจำเลยยอมรับจำนองเองโดยรู้แล้วว่าที่ดินจำนองอยู่ในระหว่างเป็นความกัน เมื่อปรากฏภายหลังว่าผู้จำนองไม่มีสิทธิเอามาจำนองการจำนองก็ไม่ผูกพันเจ้าของอันแท้จริง

พิพากษายืน

หมายเลขคดีดำศาลฎีกา

แหล่งที่มา กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา