โจทก์ฟ้องว่า จำเลยทั้งสองกับพวกร่วมกันปลอมประกาศนียบัตรของกรมสามัญศึกษา และนำไปใช้อ้างและจำหน่าย ขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 265, 268, 83 และริบของกลาง

จำเลยทั้งสองให้การปฏิเสธ

ศาลชั้นต้นฟังว่า นายปรีชาผู้มาติดต่อให้ทำประกาศนียบัตรทราบดีว่าเป็นเอกสารปลอม นับได้ว่ามีส่วนร่วมในการกระทำด้วย ยังถือไม่ได้ว่าจำเลยได้ใช้เอกสารปลอม ทั้งนายปรีชายังไม่ได้ใช้หรืออ้างต่อผู้ใดพิพากษาว่าจำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 265 จำคุกคนละ 2 ปี จำเลยให้การรับสารภาพชั้นสอบสวนลดโทษให้หนึ่งในสาม คงจำคุกคนละ 1 ปี 4 เดือน ริบของกลาง ข้อหาอื่นให้ยก

โจทก์อุทธรณ์ ขอให้ลงโทษจำเลยทั้งสองฐานใช้เอกสารปลอมอีกฐานหนึ่ง

จำเลยทั้งสองอุทธรณ์ ขอให้ยกฟ้อง แต่ก่อนส่งสำนวนมายังศาลอุทธรณ์จำเลยที่ 1 ขอถอนอุทธรณ์ ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาต

ศาลอุทธรณ์ฟังว่า พยานหลักฐานโจทก์ยังฟังไม่ได้ว่าจำเลยร่วมกันใช้เอกสารปลอมและร่วมกันปลอมเอกสาร ส่วนจำเลยที่ 1 แม้จะถอนอุทธรณ์เมื่อพยานโจทก์ฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ที่ 2 ร่วมกันปลอมเอกสาร ต้องถือว่าเป็นเหตุอยู่ในลักษณะคดีต้องยกฟ้องสำหรับจำเลยที่ 1 ในข้อหาปลอมเอกสารด้วย พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกฟ้องโจทก์เกี่ยวกับจำเลยทั้งสองในข้อหาฐานปลอมเอกสารราชการตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 265 เสียด้วย นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น

โจทก์ฎีกา ขอให้ลงโทษจำเลยทั้งสองฐานปลอมเอกสารตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น

ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า รูปคดีน่าเชื่อว่านายปรีชาได้ใบประกาศนียบัตรปลอมมาโดยจำเลยทั้งสองจัดการให้จริง ซึ่งตามคำรับของจำเลยทั้งสองชั้นสอบสวนว่า จำเลยที่ 1 จดชื่อวันเดือนปีเกิดของนายปรีชาให้จำเลยที่ 2 และจำเลยที่ 1 เป็นคนเรียกเงินจากนายปรีชา แล้วจำเลยที่ 2 นำชื่อวันเดือนปีเกิดไปให้นายวิชัย ต่อจากนั้นทั้งสามคนไปเอาประกาศนียบัตรจากนายวิชัยการกระทำของจำเลยทั้งสองแม้ไม่ได้ลงมือกระทำการปลอมเองก็ตาม แต่ก็เป็นที่เห็นได้ชัดแจ้งว่าได้ร่วมกันกับคนที่ทำปลอมขึ้นโดยแบ่งหน้าที่กันทำโดยจำเลยที่ 1 เป็นผู้ติดต่อและรับเงินจากนายปรีชา กับจดชื่อวันเดือนปีเกิดให้จำเลยที่ 2 และจำเลยที่ 2 ไปติดต่อกับคนที่ปลอมเอกสาร เมื่อได้เงินมาก็แบ่งปันกัน เห็นว่าพยานหลักฐานโจทก์ประกอบด้วยเหตุผลมั่นคงฟังได้ว่าจำเลยร่วมสมคบกันทำเอกสารราชการปลอม

พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ให้บังคับคดีลงโทษจำเลยทั้งสองไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น

หมายเลขคดีดำศาลฎีกา

แหล่งที่มา กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา