โจทก์ฟ้องว่า โจทก์จำเลยกับพวกร่วมกันเล่นแชร์จำนวน 28 มือมือละ 5,000 บาท จำเลยเล่น 2 มือ นายชาตรี เป็นหัวหน้าวง แชร์เปียทุกวันที่ 17 ของเดือน ครั้นเปียไปถึงมือที่ 12 ได้มีการตกลงระหว่างผู้ที่ยังไม่เปียไม่ได้ว่า ให้จับฉลากแทนการเปีย โจทก์จับสลากได้งวดประจำวันที่ 17 สิงหาคม 2523 จำเลยได้สั่งจ่ายเช็คแก่โจทก์สองฉบับฉบับละ 5,000 บาท โดยไม่ได้ลงวันที่ชำระค่าแชร์แก่โจทก์ โจทก์จึงใช้สิทธิลงวันที่เป็นวันที่ 10 กันยายน 2523 และเรียกเก็บเงินจากธนาคาร แต่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินเพราะจำเลยสั่งธนาคารระงับการจ่าย ขอให้ศาลพิพากษาบังคับ

จำเลยให้การต่อสู้คดีหลายประการและว่าโจทก์ตกลงยอมรับเช็คฉบับใหม่ของจำเลยแทนเช็คพิพาท หนี้ตามเช็คพิพาทย่อมระงับไป ขอให้ยกฟ้อง

ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงิน 10,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์

จำเลยอุทธรณ์

ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ให้จำเลยชำระเงิน 5,000 บาทแก่โจทก์

โจทก์จำเลยฎีกา

ศาลฎีกาฟังข้อเท็จจริงว่า โจทก์จำเลยกับพวกเล่นแชร์ด้วยกันจำเลยออกเช็คพิพาทสองฉบับชำระค่าแชร์ให้โจทก์ ต่อมาก่อนถึงกำหนดวันใช้เงินโจทก์ตกลงให้จำเลยออกเช็คฉบับใหม่แทนเช็คพิพาทโดยลดจำนวนหนี้ลง และเลื่อนวันกำหนดใช้เงินเข้ามา ครั้นโจทก์นำเช็คฉบับใหม่ไปเรียกเก็บเงิน จำเลยกลับสั่งให้ธนาคารระงับการจ่ายเงินแล้ววินิจฉัยว่า จำเลยเป็นหนี้ค่าแชร์โจทก์แล้วออกเช็คพิพาทชำระหนี้แม้โจทก์จะใช้สิทธิฟ้องเรีกยเงินตามเช็คพิพาทโดยมิได้ฟ้องตามมูลหนี้แชร์แต่การที่จำเลยออกเช็คฉบับใหม่ชำระแทนเช็คพิพาท ถือว่าเป็นการชำระหนี้อย่างอื่นแทนการชำระหนี้ที่ได้ตกลงกันไว้โดยการชำระหนี้ด้วยตั๋วเงินตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 321 มิใช่เป็นการแปลงหนี้ใหม่ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 349 เพราะมิได้เปลี่ยนสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคัญแห่งหนี้ หนี้เดิมจะระงับต่อเมื่อได้ใช้เงินตามตั๋วเงินแล้ว เมื่อโจทก์ยังมิได้รับเงินตามเช็คฉบับใหม่ของจำเลย สิทธิเรียกร้องให้จำเลยชำระหนี้ตามเช็คพิพาทยังไม่ระงับ โจทก์จึงมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยชำระเงินตามเช็คพิพาทได้

พิพากษายกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์โดยให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นเฉพาะที่เกี่ยวกับเงินตามเช็คเอกสารหมาย จ.2 พร้อมดอกเบี้ยนอกจากนี้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์

หมายเลขคดีดำศาลฎีกา

แหล่งที่มา กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา