โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยไม่แจ้งปริมาณและสถานที่เก็บข้าวเปลือกซึ่งคณะกรมการจังหวัดน่านซึ่งได้รับแต่งตั้งให้เป็นเจ้าหน้าที่ได้ออกประกาศควบคุมและบังคับให้ไปแจ้งปริมาณ ฯ ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติควบคุมเครื่องอุปโภคและบริโภคในภาวะคับขัน พ.ศ. 2488 มาตรา 10, 17, 20

ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาลงโทษจำเลยและริบข้าวเปลือกของกลาง

จำเลยฎีกา

ศาลฎีกาเห็นว่า ตามความในพระราชบัญญัติควบคุมเครื่องอุปโภคบริโภค และของอื่น ๆ ในภาวะคับขัน พ.ศ. 2488 มาตรา 4, 5 นั้นอำนาจของพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งคณะกรรมการแต่งตั้งขึ้นจะมีก็แต่เฉพาะที่จะปฏิบัติการเกี่ยวเนื่องกับสิ่งของที่อยู่ในความควบคุมแล้วเท่านั้น ส่วนการที่จะกำหนดให้สิ่งใดบ้างเป็นสิ่งของที่อยู่ในความควบคุมนั้นเป็นอำนาจของคณะกรรมการโดยเฉพาะ พนักงานเจ้าหน้าที่หามีอำนาจที่จะกำหนดควบคุมสิ่งของใด ๆ เอาเองไม่คดีนี้ปรากฏว่า คณะกรมการจังหวัดน่านซึ่งเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่ได้ประกาศคุมข้าวเปลือกด้วยประกาศฉบับนั้นเอง ไม่ปรากฏว่าข้าวเปลือกเป็นสิ่งของที่คณะกรมการได้กำหนดให้ควบคุมไว้แล้วคณะกรมการจังหวัดน่าน จึงไม่มีทางอาศัยพระราชบัญญัติที่กล่าวนี้บังคับผู้ใดเกี่ยวกับสิ่งของนั้นได้ เพราะข้าวเปลือกยังไม่เป็นสิ่งของที่ถูกควบคุมโดยถูกต้องตามพระราชบัญญัตินั้น จำเลยจึงยังไม่มีผิดพิพากษากลับให้ยกฟ้อง และคืนของกลางให้จำเลย

หมายเลขคดีดำศาลฎีกา

แหล่งที่มา กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา