โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยจ้างให้บุคคลอื่นตัดฟันต้นยางซึ่งเป็นไม้หวงห้ามประเภท ก. โดยไม่ได้รับอนุญาต และมิได้รับสัมปทานและบังอาจมีไม้ยางที่ตัดฟันโดยไม่รับอนุญาต ซึ่งยังมิได้แปรรูปนั้นไว้ในความครอบครอง ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติป่าไม้ พ.ศ. 2484 มาตรา 11, 69, 73, 74; (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2494 มาตรา 6; (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2503 มาตรา 12, 17 ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 58, 48 และขอให้ริบไม้ของกลาง

จำเลยให้การปฏิเสธ แถลงว่าของกลางเป็นไม้ในที่ดินกรรมสิทธิ์ของจำเลย ไม่ควรริบ

ศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า พยานหลักฐานโจทก์ยังฟังไม่ได้ว่าจำเลยจ้างคนอื่นตัดฟันไม้ของกลาง และยังไม่พอฟังว่าจำเลยเข้าครอบครองไม้ของกลาง พิพากษายกฟ้องไม้ของกลางริบ

จำเลยอุทธรณ์ ไม้ของกลางจำเลยเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ เมื่อจำเลยไม่ได้กระทำผิดจะริบไม้ของกลางจึงมิชอบด้วยพระราชบัญญัติป่าไม้ มาตรา 74

ศาลอุทธรณ์เห็นว่า ไม้ของกลางถูกตัดโดยไม่รับอนุญาตหรือสัมปทาน แต่ไม่รู้ตัวคนตัดเท่านั้น ไม้ของกลางจึงเป็นไม้ที่ได้มาเนื่องจากการกระทำผิดต่อพระราชบัญญัติป่าไม้ ตามมาตรา 74 แห่งพระราชบัญญัติป่าไม้ พ.ศ.2484 กินความถึงไม้ในกรรมสิทธิ์ของบุคคลใด ๆ ด้วย ศาลชั้นต้นพิพากษาให้ริบไม้ของกลางชอบแล้ว พิพากษายืน

จำเลยฎีกาต่อมา

ศาลฎีกาเห็นว่า พระราชบัญญัติป่าไม้ พ.ศ. 2484 มาตรา 74บัญญัติว่า "บรรดาไม้หรือของป่าอันได้มาหรือมีไว้เนื่องจากการกระทำผิดต่อพระราชบัญญัตินี้ ให้ริบเสียทั้งสิ้น"

พิเคราะห์แล้ว โจทก์กล่าวหาว่าจำเลยกระทำผิดต่อพระราชบัญญัติป่าไม้ และขอให้ริบไม้ยางของกลาง เนื่องจากการกระทำผิดของจำเลยศาลพิพากษายกฟ้อง โดยฟังว่าจำเลยไม่ได้กระทำผิด ฉะนั้น ศาลจึงจะริบไม้ยางของกลางในเมื่อยังไม่มีการวินิจฉัยชี้ขาดว่าได้มีการกระทำผิดต่อพระราชบัญญัติป่าไม้ไม่ได้

พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ เป็นไม่ริบไม้ของกลาง

หมายเลขคดีดำศาลฎีกา

แหล่งที่มา กองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา